مدل‌سازي واکنش گوجه‌فرنگي (Solanum lycopersicum)به تنش‌هاي همزمان شوري آب و کمبود نيتروژن

حسین اردلانی, حسین بابازاده, حسین ابراهیمی

چکیده


شوري يکي از عوامل مهم تأثيرگذار بر رشـد و عملكرد بسياري از گياهان به شمار مـي‌آيـد. تحمل گياهان به شوري با ميزان نيتروژن دريافتي متغير است. دراين راستا پژوهشي با هدف مدل‌سازي پاسخ گياه گوجه‌‌فرنگي به تنش‌هاي توأمان شوري و نيتروژن. به‌صورت گلداني انجام شد. شش سطح شوري شامل 1،2، 4، 6، 8 و10 دسي­زيمنس بر متر و سه سطح کود نيتروژن شـامل صـفر،۵۰ و ۱۰۰ درصد نياز کودي در سه تکرار اعمال شد. حداکثر عملکرد ماده خشک (25/8 گرم) در تیمار با شوری یک دسی‌زیمنس بر متر و کود مصرفی 100 درصد و حداقل عملکرد ماده خشک (5/8 گرم) در تیمار با شوری 10 دسی‌زیمنس بر متر و کود مصرفی صفر درصد به دست آمد. مدل‌هاي تعديل يافته ليبيگ-اسـپرينگل (LS)و ميچرليخ-بال(MB) براي مدل‌سازي پاسخ گياه به عناصر غذايي مورد ارزيابي قرار گرفتند. مقايسه آماره‌هاي ارزيابي مدل‌ها نشان داد که برای مدل‌سازي گياه گوجه‌فرنگي در شرايط توأمان تنش شوري و کمبود نيتروژن، مدل تعديل يافته MB (0/95d=) در مقايسه با مدل تعديل يافته LS (0/88d=) برازش بهتري با داده‌هاي اندازه‌گيري شده داشت. بنابراين، استفاده از مدل تعديل يافته (MB) برای برآورد عملکرد نسبي گوجه‌فرنگي توصيه مي‌گردد. همچنين نتايج اثرات توأمان تنش‌های شوری و نیتروژن نشان مي‌دهد که در يک سطح شوري با افزايش مقدار کود نيتروژن عملکرد ماده خشک گياه افزايش یافته و با زیاد شدن شوري در يک سطح نيتروژن، عملکرد ماده خشک کاهش يافته است. آستانه کاهش عملکرد درشرايط شوري ثابت نبوده و بستگي به مقدار نيتروژن موجود در خاک دارد. در تيمار بدون مصرف نيتروژن، افزايش شوري تاثير چنداني بر کاهش عملکرد نسبي نداشت. این امر نشان دهنده تاثيرگذار بودن عامل کمبود نيتروژن نسبت به شوري مي‌باشد. بنابراين با مديريت کود نيتروژن مي‌توان،آستانه تحمل گياه گوجه‌فرنگي به شوري را افزايش داد.


موضوع


آستانه شوری; تعرق; مدل ليبيگ اسپرينگل(LS); مدل ميچرليخ– بال (MB)

تمام متن:

PDF

ارجاعات

  • در حال حاضر ارجاعی نیست.